Kesinleşme şerhi, mahkeme kararının resmî olarak kesinleştiğini ve infaz edilebilir hâle geldiğini gösteren belgedir. Diğer bir tanımla, kesinleşme şerhi, kararın hukuken bağlayıcı olduğunu ve taraflarca uygulanabileceğini tespit eden resmi belgedir. Hapis cezası veya diğer mahkûmiyet kararlarında, olağan kanun yolları (itiraz, istinaf, temyiz) tamamlandığında veya süreler geçirilmişse, bu şerh UYAP üzerinden düzenlenir ve cezanın uygulanmasının başlaması için temel hukuki dayanak oluşturur.
Kesinleşme şerhi, kararın geri dönülemez olduğunu gösterir; ancak olağanüstü kanun yolları, yargılamanın yenilenmesi veya kanun yararına bozma gibi durumlarda infaz süreci geçici olarak durdurulabilir.
Kesinleşmiş Karar Nedir?
Kesinleşmiş karar, mahkeme tarafından verilen hükmün tüm olağan kanun yolları (itiraz, istinaf, temyiz) tüketildikten sonra geri dönülemez hâle gelmesi durumudur. Kesinleşmiş karar, artık infaz edilebilir ve uygulamaya konulabilir. Hukuken kesinleşmiş olsa da, olağanüstü kanun yolları ile yargılamanın yenilenmesi veya kanun yararına bozma gibi istisnai durumlarda yeniden değerlendirilmesi mümkündür.
Mahkeme Kararının Kesinleşme Süresi Nedir?
Mahkeme kararının kesinleşme süresi, hükmün tüm olağan kanun yollarına başvurulabileceği sürelerin bitiminden itibaren başlar. İlk derece mahkemesi kararlarına karşı istinaf süresi gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 7 gündür, istinaf mahkemesi kararlarına karşı ise temyiz süresi gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 15 gündür (CMK 293). Bu süreler içinde başvuru yapılmazsa veya inceleme sonunda karar onanırsa, mahkeme kararı kesinleşir ve infaz edilebilir hâle gelir. Kesinleşme, mahkemenin verdiği hükmün artık geri alınamayacağını gösterir, ancak olağanüstü kanun yolları ile yeniden yargılama veya kanun yararına bozma gibi istisnalar mümkündür.
Ceza Kesinleşme Şerhi Nedir?
Ceza kesinleşme şerhi, mahkeme tarafından verilen ceza kararının resmî olarak kesinleştiğini ve infaz edilebilir hâle geldiğini gösteren belgedir. Olağan kanun yolları (itiraz, istinaf, temyiz) tüketildikten veya süreler geçirilmiş olduktan sonra düzenlenen bu şerh, hükümlü açısından cezanın uygulanmasının başlaması için temel hukuki dayanak oluşturur. Kesinleşme şerhi, kararın geri dönülemez olduğunu gösterse de, yargılamanın yenilenmesi, kanun yararına bozma veya mahkeme kararıyla infazın ertelenmesi gibi olağanüstü durumlarda infaz süreci geçici olarak durdurulabilir.
Kesinleşme Şerhi Nasıl Alınır?
Kesinleşme şerhi, mahkeme kararının resmî olarak kesinleştiğini ve infaz edilebilir hâle geldiğini gösteren belgedir ve UYAP üzerinden alınabilir. Kararın kesinleşmesi için, olağan kanun yolları olan itiraz, istinaf ve temyiz sürelerinin dolmuş veya kullanılmamış olması gerekir. Kesinleşme şerhi talebi, mahkeme veya ilgili adliye müdürlükleri aracılığıyla yapılır; dilekçe ile başvuru sonrasında şerh düzenlenir ve hükümlü infaz sürecine tabi tutulabilir. Bu belge, cezanın resmî olarak uygulanmasını sağlayan temel hukuki dayanak olduğundan, sürecin doğru takip edilmesi önemlidir.
Kesinleşme Şerhi Ne Kadar Sürede Alınır?
Kesinleşme şerhinin alınma süresi, davanın niteliği ve mahkemenin yoğunluğuna bağlı olarak farklılık gösterebilir.
- Ceza davaları: Olağan kanun yolları tamamlandıktan sonra 1-4 hafta içinde.
- Ağır Ceza Mahkemesi kararları: Dosya yoğunluğuna bağlı olarak 1-2 ay sürebilir.
- Haciz, nafaka, tazminat gibi infaz süreçleri: 1-3 hafta içinde alınabilir.
- UYAP/E-Devlet üzerinden başvurular: Belgeler eksiksiz ise 1-2 hafta içinde sonuçlanır.
Kesinleşme Şerhi Almak İçin Gerekli Belgeler
- Mahkeme kararının örneği (gerekçeli karar)
- Tebliğ mazbataları (kararın taraflara bildirildiğini gösteren belgeler)
- Kimlik fotokopisi veya vekaletname
- Mahkeme tarafından belirlenen harç ve giderlerin yatırıldığına dair dekont
Gerekli belgelerin eksiksiz ve doğru şekilde hazırlanması, kesinleşme şerhi işleminin hızlı ve hatasız tamamlanmasını adına önem arz etmektedir.
Kesinleşme Şerhi Hangi Davalarda Gereklidir?
Kesinleşme şerhi, ceza davalarında, icra ve iflas davalarında, boşanma ve nafaka davalarında, miras davalarında ve ticari alacak davalarında gereklidir. Kesinleşme şerhi, mahkeme kararının resmî olarak kesinleştiğini ve uygulanabilir olduğunu gösterir. Kesinleşme şerhi olmadan hapis cezalarının infazı, para cezalarının tahsili, icra takiplerinin başlatılması veya mahkeme kararlarının uygulanması mümkün değildir.
Kesinleşme Şerhi ile İlamlı İcra Arasındaki Fark
Kesinleşme şerhi ile ilamlı icra arasındaki fark, kesinleşme şerhinin mahkeme kararının resmi olarak kesinleştiğini gösteren belge olması, ilamlı icranın ise bu kesinleşmiş kararın borçluya karşı uygulanmasını sağlayan icra takibi olmasıdır. Kesinleşme şerhi alınmadan ilamlı icra başlatılamaz. Ceza, nafaka, boşanma veya ticari alacak davalarında şerh kararın resmî uygulanabilirliğini güvence altına alırken, ilamlı icra bu kararı hayata geçirir ve alacakların yasal yoldan tahsilini sağlar.
Kesinleşme Şerhi Olmadan Yapılamayacak İşlemler
Kesinleşme şerhi, mahkeme kararlarının resmî olarak uygulanabilirliğini gösteren kritik bir belgedir. Kesinleşme şerhi olmadan aşağıdaki işlemler yapılamaz:
- Ceza davalarında mahkûmiyet kararının infaz edilmesi
- İcra ve iflas davalarında ilamlı icra takibi başlatılması
- Boşanma ve nafaka davalarında nafaka ödemelerinin resmî olarak uygulanması
- Miras davalarında miras paylarının dağıtımı
- Ticari alacak davalarında alacak tahsil işlemlerinin yürütülmesi
- Hukuki işlemlerde mahkeme kararlarının resmi olarak uygulanması
Bu nedenle kesinleşme şerhi alınmadan mahkeme kararlarının uygulanması mümkün değildir ve tüm hukuki süreçler şerhin alınmasını bekler.
Kesinleşme Şerhi Hakkında Sık Sorulan Sorular
Kesinleşme Şerhi Ne Demek?
Kesinleşme şerhi, mahkeme kararının resmî olarak kesinleştiğini ve infaz edilebilir hâle geldiğini gösteren belgedir. Olağan kanun yolları (itiraz, istinaf, temyiz) tamamlandıktan veya süreler dolduktan sonra düzenlenir ve cezanın uygulanmasının temel hukuki dayanağıdır.
Kesinleşme Şerhi Öncesi Temyiz Başvurusu Nereye Yapılır?
Karar kesinleşmeden önce temyiz başvurusu, istinaf mahkemesi kararları için Yargıtay’a, ilk derece mahkemesi kararları için ise bölge adliye mahkemesine yapılır. CMK 293’e göre, süresinde yapılan temyiz başvurusu, hükmün kesinleşmesini ve infazını engeller.
Kesinleşme Şerhi Olmadan İcra Takibi Yapılabilir mi?
Kesinleşme şerhi olmadan ne ceza infazı ne de icra takibi başlatılabilir. Kesinleşme şerhi, mahkeme kararının resmî olarak kesinleştiğini ve uygulanabilir olduğunu gösterir; dolayısıyla infaz ve icra işlemlerinin hukuka uygun şekilde yürütülmesi için şarttır.
Kesinleşme Şerhi Almadan Evlenebilir Miyim?
Kesinleşmiş ceza şerhi, kişinin medeni haklarını kullanmasını genel olarak engellemez; ancak bazı infaz ve adli kısıtlamalar söz konusu ise evlilik işlemleri etkilenebilir. Bu nedenle, özellikle hükümlü üzerindeki sınırlamalar varsa evlilik öncesinde ilgili mercilerden bilgi alınması faydalı olur.
Kesinleşme Şerhi Nereden Alınır?
Kesinleşme şerhi, UYAP üzerinden veya ilgili adliye mahkemesi/müdürlüğünden talep edilerek alınabilir. Başvuru dilekçesi ile yapılan işlem sonucunda şerh düzenlenir ve bu belge infaz sürecinin başlaması için resmi dayanak oluşturur.
Kesinleşme Şerhi Sonrası Ne Olur?
Şerh alındıktan sonra karar resmî olarak kesinleşmiş kabul edilir ve cezanın infazı başlar. Kesinleşme, hükümlü açısından hakların uygulanması ve infaz sürecinin başlaması açısından kritik öneme sahiptir; yalnızca olağanüstü kanun yolları ile karar değiştirilebilir.
Kesinleşme Şerhine İtiraz Mümkün Mü?
Kesinleşme şerhine itiraz doğrudan mümkün değildir, çünkü şerh yalnızca kararın kesinleştiğini tespit eden bir belgedir. Ancak kararın kendisine yönelik olağanüstü kanun yolları (yargılamanın yenilenmesi, kanun yararına bozma) ile hukuki süreç başlatılarak hükmün yeniden değerlendirilmesi sağlanabilir.