Bu yazımızda miras paylaşımına ilişkin uygulamada sıkça sorulan kardeşlerden biri mal paylaşımına itiraz ederse ne olur, mirasçılardan biri satmak istemiyor ise ne yapılmalı, paylaşılamayan miras nasıl satılır, varislerden biri miras payını satabilir mi, miras paylaşımı nasıl yapılır, tapuda miras paylaşımı nasıl yapılır gibi sorulara kısa ve öz cevaplar bulunmaktadır.
Mirasçılar, mirasa konu olan mallar ile ilgili kendi aralarında paylaşım yapabilir. Örneğin, bir babanın vefatı sonrasında üç kardeş mirasçı olarak kalan malların paylaşımı üzerinde anlaşmak istiyorlar. Ancak, bu paylaşımın gerçekleşmesi için her üç kardeşin de bu paylaşıma rıza göstermesi gerekir. Eğer bu kardeşlerden biri paylaşım konusunda itiraz ederse, yani rızasını vermezse, o zaman paylaşım gerçekleşmez. Bu durumda, paylaşımın gerçekleşmesi için taraflar arasında uzlaşma sağlanamamış olur ve mirasın paylaşımı için başka yollar aranabilir veya mahkemeye başvurulabilir.
Mirasçılar arasında anlaşma sağlanamadığı durumlarda, mirasçılardan biri veya birkaçı ortaklığın giderilmesi davası açabilir. Bunun dışında miras ortaklığını paylı mülkiyet ortaklığına çevirme işleminin yapılması gerekir. Mal paylaşımı davalarında bir uzman görüşü alınması tavsiye edilir.
Miras Mallarını Mirasçılardan Biri Satmak İstemediğinde Ne Yapılır?
Miras kalan malları mirasçılardan biri satmak istemiyor olabilir. Miras mallarının paylaşımı sırasında mirasçılardan biri satışa veya mal paylaşımına itiraz edebilir. Dolayısıyla, eğer kardeşlerden biri mal paylaşımına itiraz ederse, çözüm ortaklığın giderilmesi davası ile sağlanır. Miras malları üzerinde elbirliği mülkiyeti bulunduğu için, tüm mirasçıların satışa onay vermesi gerekir. Eğer kardeşlerden biri mal paylaşımına itiraz ederse, diğer mirasçılar bu malları satamaz.
Bu tür anlaşmazlıklarda, çözüm ortaklığın giderilmesi davası açmaktır. Bu dava, mirasçılar arasındaki ortak mülkiyetin sona erdirilmesi amacıyla açılır. Mahkeme, önce mirasın aynen taksim edilip edilemeyeceğini değerlendirir. Aynen taksim, yani mirasın fiziksel olarak bölünmesi mümkünse, mallar mirasçılar arasında bölüştürülür. Ancak bu mümkün değilse, mahkeme mirasın satışına karar verir ve elde edilen gelir mirasçılar arasında paylaştırılır.
Sonuç olarak, kardeşlerden biri mal paylaşımına itiraz ederseortaklığın giderilmesi davası açarak yasal süreci başlatmak en etkili yoldur. Bu sayede mirasçılar, malın bölüşümü ya da satışı konusunda mahkemenin vereceği karara göre hareket ederler.
Paylaşılamayan Miras Nasıl Satılır?
Miras mallarının paylaşılamaması durumunda, iki temel çözüm yolu vardır: malların mahkeme aracılığıyla satılması veya aynen taksim yoluyla paylaştırılması. Eğer mirasçılar mal paylaşımı konusunda anlaşmazlık yaşıyorsa veya kardeşlerden biri mal paylaşımına itiraz ederse mirasçılardan biri veya birkaçı ortaklığın giderilmesi davası açarak çözüm arayabilir.
Elbirliği mülkiyeti kapsamındaki miras malları, paylı mülkiyet rejimine geçebilir. Bu geçiş sayesinde, mirasçılar kendi paylarını diğer mirasçıların rızasını almaksızın üçüncü kişilere satma hakkına sahip olur. Böylece her paydaş, kendi hissesi üzerinde serbestçe tasarruf edebilir. Paylı mülkiyete geçiş, ya mirasçıların oybirliği ile sağlanır ya da anlaşmazlık durumunda dava yoluyla gerçekleşir.
Varisler Miras Payını Satabilir Mi?
Miras paylaşımı sırasında kardeşlerden biri mal paylaşımına itiraz ederse, hukuki süreç devreye girer ve çözüm yolları aranır. Mirasçılardan biri kendi miras payını satmak isteyebilir, ancak bu yalnızca diğer mirasçıların rızasıyla mümkündür. Eğer diğer mirasçılar satışa onay vermezse, satış işlemi gerçekleşmez. Bu durum, elbirliği mülkiyeti altında geçerlidir.
Ancak mirasın paylı mülkiyete geçmesi halinde, durum farklıdır. Paylı mülkiyet çerçevesinde, mirasçılardan biri kendi payını diğer mirasçıların onayını almadan üçüncü bir kişiye devredebilir. Bu durumda, diğer mirasçılar ön alım hakkına sahip olur ve üçüncü kişiye satış yapılmasını engelleyebilirler. Böylece, miras payını kendileri satın alabilir.
Eğer kardeşlerden biri mal paylaşımına itiraz ederse ve anlaşma sağlanamazsa, ortaklığın giderilmesi davası açılması gerekir. Ortaklığın giderilmesi davası, mal paylaşımı konusunda yaşanacak hak kayıplarını önlemek adına uzman bir miras hukuku avukatı ile yürütülmelidir. Mahkeme, bu davada malın aynen taksimi veya satış yoluyla paylaşılması kararı verir.
Kardeşler Mal Paylaşımı İçin Nereye Başvurur?
Mal paylaşımı, yetkili mercilere yapılacak bir başvuru ile gerçekleştirilebilir. Bu konuda yetkili olan mahkeme, Sulh Hukuk Mahkemesi‘dir. Miras paylaşımı talebinde bulunmak isteyen mirasçılar, Sulh Hukuk Mahkemesi’ne başvuru yapmalıdır. Başvurunun kabul edilmesi durumunda, mal paylaşım süreci başlar ve mirasçılar arasında gerekli işlemler yürütülür. Mahkemenin onayı ile birlikte, mirasın paylaşılması süreci hukuki bir çerçevede ilerler.
Miras Paylaşımında Anlaşma Olmazsa Ne Olur?
Miras paylaşımı sırasında, eğer mirasçılar arasında anlaşmazlık ortaya çıkarsa ve kardeşlerden biri mal paylaşımına itiraz ederse, bu durumda mal paylaşımını sağlamak için ortaklığın giderilmesi davası açılması gerekir. Türk Medeni Kanunu’na göre, mirasın paylaşımı için belirlenmiş düzenlemeler vardır ve bu süreçte mirasçılardan biri mal paylaşım davası açabilir.
Mal paylaşımı davası, Sulh Hukuk Mahkemesi’nde görülür. Mirasçılar kendi aralarında bir anlaşmaya varamazlarsa, her bir mirasçı mahkemeye başvurarak mal paylaşımının mahkeme tarafından yapılmasını talep edebilir. Başvurunun yapılmasının ardından, mahkeme mirasın paylaşım sürecini başlatır. Mirasçılar, duruşmaya katılarak mal paylaşımının nasıl gerçekleşeceği konusunda haklarını savunur.
Bu tür davalarda, mirasın tamamının paylaşılması talep edilebileceği gibi, yalnızca belli malların paylaşımı da istenebilir. Örneğin, arsa, değerli eşyalar ya da para gibi varlıklar üzerinde paylaşım talebi yapılabilir. Ancak mirasçılar arasında anlaşmazlık olması durumunda, yalnızca paylaşılmayan mallar için dava açılabilir.
Kardeşler arası mal paylaşımı davasında, mahkeme öncelikle aynen taksimin mümkün olup olmadığına karar verir. Eğer aynen taksim mümkün değilse, miras konusu mallar satılır ve elde edilen gelir mirasçılar arasında paylaştırılır. Bu süreçte, mirasçılar hak kaybı yaşamamak adına uzman bir miras hukuku avukatı ile çalışabilirler.
Miras Paylaşımı Nedir ?
Miras paylaşımı, bir kişinin vefat etmesi durumunda, geride bıraktığı mal varlığının mirasçıları arasında yasal olarak veya vasiyetnameye dayanarak belirlenen düzenlemeler doğrultusunda paylaştırılması sürecidir. Ölen kişinin mal varlığının yasa gereği belirtilen oranlarda mirasçılarına paylaştırılması sürecine miras paylaşımı denir. Bu süreçte, ölen kişinin ölmeden önce bir paylaşıma gitmiş olup olmadığı da dikkate alınır. Miras paylaşımında, mirasçı olabilecek iki farklı kişi bulunur:
- Yasal Mirasçılar: Ölen kişinin yasal olarak mirasçı olan yakınlarıdır. Bunlar genellikle kanunen belirlenmiş sıraya göre mirasçı olurlar. Örneğin, eş ve çocuklar gibi.
- Atanmış Mirasçılar: Ölen kişinin vasiyetnamesinde veya başka bir şekilde belirlediği kişilerdir. Ölen kişi, mal varlığını belirli kişilere miras olarak bırakabilir veya belirli mal varlıklarını belirli kişilere ayırabilir. Bu kişiler atanmış mirasçılar olarak adlandırılır.
Yasal Mirasçı Nedir ?
Kanun koyucu tarafından bazı kimselere mirasçılık sıfatı kazanılmış verilmiş ise yasal mirasçılık söz konusudur. Kanun koyucu yasal mirasçıları saymıştır. Bunlar kan hısımları(altsoy, ana-baba, büyük ana ve büyük baba, evlilik dışı hısımlar), sağ kalan eş, evlatlık ve devlettir. Miras hakkı olan yasal mirasçılar;
- Eş
- Çocuklar
- Torunlar
- Evlatlıklar
- Anne – baba
- Dede – nine
- Kardeşler
- Dayı, amca, hala, teyze, yiğen
- Kuzen
- Kimse bulunamazsa Devlet yasal mirasçıdır.
Mirası bırakan kişinin eşi her zaman mirasçıdır.
Atanmış Mirasçı Nedir ?
Miras bırakan kişi, mirasını kendi hür iradesiyle belirleyebilir ve bunu ölmeden önce bir vasiyetname ile yapabilir. Bu şekilde, miras bırakan kişi istediği kişi veya kişilere mirasını bırakabilir. Ayrıca, atanmış mirasçılar da yasal mirasçılar gibi mirasçı statüsünde yer alır ve mirasçı olarak belirlenebilirler. Bu durumda, miras bırakan kişi vasiyetname ile belirlediği kişilerin yanı sıra yasal mirasçılar arasından da atanmış mirasçılar belirleyebilir. Bu şekilde, miras bırakan kişi, mirasını istediği kişilere bırakma özgürlüğüne sahiptir.
Miras Paylaşımı Nasıl Yapılır ?
Miras paylaşımı nasıl yapılır ? Miras bırakan kişinin ölmeden önce belirlediği veya yasal yollarla mirasa hak kazanan kişilere mal varlığını bırakması ve bu mal varlığının belirli bir ölçüde paylaşılması esası, mal paylaşımını tanımlar. Ancak, mal paylaşımı sürecinde dikkate alınması gereken pek çok özel husus bulunmaktadır. Bunlardan bazıları şunlardır:
- Eğer eş hayatta ise, mal varlığının 4’te 1’i eşe verilir ve kalan 4’te 3’lük kısım çocuklar arasında eşit olarak paylaştırılır.
- Eğer eş hayatta değilse, mal varlığının tamamı çocuklar arasında eşit olarak paylaştırılır. Eğer çocuklardan biri miras bırakan kişiden önce ölürse, ona düşen pay kendi çocuklarına geçer.
- Miras bırakanın evlatlık bir çocuğu varsa, evlatlığın mirasçı olması mümkündür, ancak evlat edinenin veya onun yakınlarının evlatlığa mirasçı olması mümkün değildir.
- Miras bırakan kişi, mirasının tamamını belirlediği kişilere bırakabilir. Bunun için ölmeden önce bir vasiyetname hazırlaması gerekmektedir.
- Nikahsız eşin mirastan pay hakkı yoktur, ancak vasiyetname ile bu hakkı elde edebilir.
- Çocuk evlilik dışı olarak yapılmış ise, bu durumda çocuk annenin mirasçısı olarak kabul edilir.
- Miras bırakanın çocukları, eşi, torunları, anne, babası ve kardeşleri hayatta değilse, miras eşit oranda anne ve babaya paylaştırılır.
- Eğer miras bırakanın eşi, çocukları, torunları, anne, babası ve kardeşleri yok veya hayatta değilse, miras devlet hazinesine kalır.
Miras mal paylaşımı nasıl yapılır? sorusuna en net bu şekilde cevap verilebilir. Ancak, sürecin etkin şekilde yönetilebilmesi için genellikle miras hukuku alanında tecrübeli bir avukattan destek alınması önerilir.
Yasal Miras Paylaşımı
Yasal miras paylaşımı, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 495-501. maddeleri arasında düzenleme alanı bulmuş ve mirasçıların kimler olduğu kanunen belirlenmiştir. Bu kanun hükmüne göre, yasal mirasçılık doğrudan kanundan doğar ve kazanılır. Ayrıca, miras bırakan tarafından saklı pay oranı aşılarak bertaraf edilemez.
Türk Medeni Kanunu’na göre yasal mirasçılar, miras bırakanın çocuğu, torunu, annesi, babası, kardeşi, amcası, teyzesi, dayısı, büyükanne, büyükbabası, sağ kalan eşi, evlatlığı, evlatlığın çocukları ve torunlarıdır. Ancak, bu kişiler somut olayın durum ve koşullarına göre mirasçı sıfatını kazanmayabilirler.
Miras bırakan, çocuklarını ve eşini ya da çocuklarından birini miras hakkından hukuka uygun şekilde ıskat etmemişse (Mirasçılıktan Iskat), yani miras hakkından yoksun bırakmamışsa, çocukları ve eşi her zaman mirasta hak sahibidirler.
Miras Nasıl Bölünür ?
Miras nasıl bölünür ? Miras, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu hükümleri çerçevesinde bölünür. Mirasın bölüneceği şekil, somut olayın özellikleri ve koşulları dikkate alınarak belirlenir. Ancak, mirasın bölünmesi sürecinde karşılaşılabilen karmaşık yasal düzenlemeler ve çeşitli durumlar göz önünde bulundurulmalıdır. Bu nedenle, telafisi güç ve hatta belirli durumlarda imkansız kayıpların yaşanmaması adına avukat yardımına başvurulması en sağlıklı yaklaşım olacaktır.
Tapuda Miras Paylaşımı Nasıl Yapılır ?
Tapuda miras paylaşımı, bir kişinin vefat etmesi sonrasında gerçekleşen ve mirasçıların hayatta kalan mal varlığını paylaşmasını içeren bir işlemdir. Mirasbırakanın ölümünden sonra, mirasçılar arasında anlaşarak tapuda miras paylaşımı yapılabilir. Bu süreçte, tüm mirasçılar bir miras paylaşım sözleşmesi imzalayarak tapuda mirasın pay edilmesini sağlarlar.
Ancak, mirasçılar arasında anlaşmazlık çıkması durumunda, bir mirasçı Sulh Hukuk Mahkemesinde miras paylaşımı davası açabilir. Bu dava sürecinde, miras paylaşımı yapılır ve sonrasında tapuda tescil ettirilir. Mirasçılar, paylaşmanın nasıl yapılacağı konusunda serbestçe karar verebilir ve bu kararlarını bir sözleşme ile belirleyebilirler. Tapuda miras paylaşımı, elden taksim veya yazılı paylaşma sözleşmesi ile tamamlanabilir.
Miras Bırakan Kişinin Malları Nelerdir ?
Mirasçılara, miras bırakanın mal varlığı (taşınır ve taşınmazlar) kadar borçları da kalmaktadır. Ancak, bazı durumlarda miras bırakanın borçları mirasçıların üzerindeki mal varlığından daha fazla olabilir. Bu durumda, mirasçılar borç yükünü üstlenmek istemeyebilir ve reddi miras davası açabilirler. Reddi miras davası, mirasçıların mirası reddetmelerini sağlayan bir hukuki süreçtir.
Mirasın tüm mal varlığına ise “tereke” adı verilir. Ancak, mirasçılar miras bırakanın mal varlığı hakkında tam bilgiye sahip değillerse, bu durumda tereke tespiti davası açılabilir. Bu dava sayesinde miras bırakanın malları tespit edilir ve mirasçıların hakları korunmuş olur.
Miras bırakanın mal varlığının paylaşılması ile ilgili tüm konulardan “Miras Paylaşımı Nasıl Yapılır?” içeriğimizde bahsetmeye çalıştık. Bununla beraber miras bırakanın hayatta olan mirasçılarına göre mal paylaşımında değişiklikler olacağı için tecrübeli bir miras hukuku avukatı ile sürecin ilerletilmesi gerekir.
Sıkça Sorulan Sorular
Kardeşlerden Biri Mal Paylaşımını İstemezse Ne Olur?
Eğer kardeşlerden biri mal paylaşımına itiraz ederse, mal paylaşımını sağlamak amacıyla ortaklığın giderilmesi davası açılabilir.
Kardeşlerden Biri Mal Paylaşımına İtiraz Ederse Ne Olur?
Kardeşlerden biri mal paylaşımına itiraz ederse, ortaklığın giderilmesi davası açılarak malın mahkeme kararıyla paylaşımı sağlanabilir.
Kardeşlerden Biri Mal Paylaşımını Kabul Etmezse Ne Yapılmalı?
Mirasçılar anlaşmazlık yaşarsa, kardeşlerden biri mal paylaşımına itiraz ederse Sulh Hukuk Mahkemesi’nde mal paylaşımı davası açılabilir.
Kardeşlerden Biri Malın Satışına İtiraz Ederse Süreç Nasıl İşler?
İtiraz halinde aynen taksim değerlendirilebilir; eğer mümkün değilse, mahkeme malların satışına karar verir.
Kardeşlerden Biri Miras Payını Satmak İstemezse Diğer Mirasçılar Ne Yapabilir?
Kardeşlerden biri mal paylaşımına itiraz ederse, diğer mirasçılar, ortaklığın giderilmesi davası açarak malın mahkeme yoluyla paylaşılmasını talep edebilirler.
Kardeşler Arasında Mal Paylaşımı Dava Masrafları Kim Tarafından Ödenir?
Dava masrafları, mahkeme sonucuna göre değişebilir. Ancak davaların büyük bir çoğunluğunda davayı kaybeden taraf masrafları ödemektedir.
Ücretli danışmanlık veya avukatlık hizmeti almak için Enes Öztürk Hukuk Bürosu ile iletişim kurabilirsiniz.
Avukat Enes Efe ÖZTÜRK
ENES ÖZTÜRK HUKUK & DANIŞMANLIK BÜROSU